سلسله نشست های تخصصی ... (۴)... معماری معاصر جهان

معماری معاصر در جهان

 آقای دکتر داراب دیبا

 استـاد پردیـس هنرهای زیبا- دانشگـاه تهران 

 

منبع این مطلب:

 ماهنامه خبری هنر معماری و شهرسازی

دانشکده هنر و معماری

واحد علوم و تحقیقات - دانشگاه آزاد اسلامی

شماره مسلسل:۶

سال دوم شماره اول

اردیبهشت ماه ۱۳۸۶ 

 

دکتر دیبا در ابتـدای سخنانشان بر اهمیت ارتباط متقابل اندیشه و عمل تأکید نمودند و  

اینکه طرح و مطالعه دو مقـوله مکمل هستند و چنانچه معماری فقط بنویسد و خط نکشد کـار وی نتیجه مطلوب را در بر نخواهد داشت و معمـاری که بدون مطالعه خط بکشد نیز نتیجه کـارش به همان ترتیب حاصلی مفید نخواهد داشت. سپس ایشان به معرفی مجله معماری و شهرسازی پرداختند

 و اینکه حدود 200 نفر از جوانان متخصص با این مجله همکـاری دارنـد و هدف از انتشار این مجـله ارتقـاء و معرفـی شأن دانشجویان، متخصص و متفکرین ایرانی همـراه با بسترسـازی بـرای جامـعه مدنی است. و به آخریـن شماره این مجله اشاره داشتند که در این شماره حدود 50 نفر از معمـاران ایرانی در رابـطه با اینکه معماری ایران را چگونه میبینند و معماری معاصر ایران را چگونه ارزیابی میکنند اظهار نظر نمودهاند.

ایشان در ادامه به معرفی برخی از طرحها و فعالیتهای حرفهای خودشان به شرح زیر پرداختند:

·                    ساختمان V.I.P. فرودگاه امام خمینی برای مهمانان ویژه؛ که طرح ایشان در مسابقه مربوطه رتبه دوم را احراز نمود. و به ویژگیهای خاص طراحی بنا اشاراتی نمودند، (نظیر استقلال سازه از پوسته، و نظام هندسی ممتاز معماری ایران که تلاش شده بود در طراحی مدنظر قرار گیرد). 

·                    طرح فرهنگستان جمهوری اسلامی ایران در مسابقه فرهنگستان جمهوری اسلامی ایران که طرح ایشان رتبه دوم را احراز نمود. ایشان مطرح نمودند که ایده طرح به نظر لوئی کان برمیگردد آنجا که وی خاطر نشان میسازد که معماری سازمان ازلی انسانی است و ایشان تأکید داشتند که در این طرح سعی نمودند کانون حیات و معرفت انسانی طراحی نمایند. 

·                    ساختمان بانک مسکن کرمان که به واسطه گرمای محل و اقلیم خاص منطقه واجد نمایی دو پوستهای میباشد و بدنه تونشسته کاملاً از جنس شیشه است که حریم حرارتی بوجود آورده است. 

·                    ساختمان نوبخت که یک مجموعه آپارتمانی است. 

·                    سفارت جمهوری اسلامی ایران در برلن که در مسابقه‌‌ای که وزارت امور خارجه برگزار کرد این طرح برنده شد. در این طرح ایده کلی طرح بر مبنای گفتگوی بین گوته با حافظ و گفتگوی مولانا با امانوئل کانت بود که تلاش شد در قالب معماری ترجمه شود. ساختمان به طور کامل سفید طراحی شد و تنها تزئین آن استفاده از فرش ایرانی است. 

·                    مجموعه تجاری- فرهنگی رسولیان در یزد که در طراحی آن تلفیق با بافت مدنظر بوده و در طراحی آن از گودال باغچه و حیاط مرکزی استفاده شده است و توجه به مسئله مایکروکلایمت خرد اقلیم در طراحی مجموعه از اهمیت ویژه برخوردار بوده است. 

·                    مسابقه فرودگاه بین المللی اصفهان که طرح ایشان رتبه اول را احراز نمود. در این طرح ضمن رعایت ویژگیهای یک فرودگاه بین المللی تلاش گردید استعارهای از معماری ایرانی هم مطرح باشد. در این رابطه از بنای چهل ستون اصفهان الهام گرفته شد. از قوس بعنوان نمادی از آسمان پر ستاره استفاده شد تا حالت پرواز را نیز نشان داده و تداعیگر آسمان باشد. 

·                    مجموعه مسکونی کیش که واجد طراحی اسپیرال میباشد. 

·                    و نهایتاً پروژه مرکز تجاری در مشهد که در همکاری با دکتر صارمی بودهاند را توضیح دادند. .  

            سپـس دکتر دیبا به تشریح مشکلات خاص معمـاری در ایـران از قبیـل؛ در اختیـار نبودن تکنولـوژی روز، عدم وجود کارگر ماهر و

متخصص به میزان کافی، کمبود امکانات اجرایی پیشرفته و کمبود کادر تخصصی پژوهشگر اشاره نموده و بر حقالزحمه بسیار پائین معماران

ایرانی که 80% پائین تر از استاندارد بینالمللی است تأکید نمودند و بر این مطلب تأکید داشتند که معماری معاصر ایران به واسطه اینکه امکانات ساخت و ساز کشورهایی نظیر سوئیس، فرانسه یا آلمان را دارا نمیباشد لذا معماری متفاوتی را داریم.

سپس به عنوان محور اصلی ادامه بحث سؤالی را عنوان نمودند که:

 

"آیا معماری میتواند جهان را عوض کند؟" 

            ایشان به وابستگی بیش از حد معماران به کارفرمایان به عنوان یکی از محدودیتهای اصلی و بحران در معماری پرداختند. سپس به شرح تصاویر ذهنی متفاوت افراد متفاوت در نقاط مختلف دنیا پرداختند. در واقع ایشان تأکیدی بر تفاوتهای محلی، فرهنگی، بومی، اقلیمی داشتند و به مسائل کلیدی که بر مقوله معماری تأثیر گذار است در قالب ارائه نمونههای متفاوت و بسیار جالب از نقاط مختلف دنیا به بحث پرداختند. سپس افراد تأثیر گذار بر معماری معاصر جهان را معرفی و به تشریح ویژگیهای برخی از آثار ایشان به شرح زیر پرداختند:

-                     کلیسای رنشان، لوکربوزیه و کلیشه شکنی وی.

-                     موزه گوگن هایم، فرنک لید رایت در امریکا که به صورت یک ایکن تمام شاخص های شهری را دگرگون کرد.

-                     میس وندهرو را معرفی نموده و از فاستر، رنز و پیانو، و هرزوک به عنوان شاگردان وی نام بردند. و این بحث که تفکیک ستون، دیوار و کف در بهترین وجه در نظریه میس مطرح شد و بحث سادهسازی که ایشان عنوان نمود تحولی را به همراه داشت.

-                     دانیل لیبسکیند و موزه برلن وی را تشریح نموده و با ارائه اسلایدهایی به بررسی ویژگیهای خاص این بنا پرداختند و اینکه این بنا به لحاظ گونهشناسی حائز اهمیت میباشد.

            در ادامه به مباحث مطروحه توسط ژاک دریدا، دلوز، ریکور و سسور اشاره نمودند و با تشریح مقوله دیکانستراکشن و اینکه اندیشمندان این عرصه دنبال یافتن لایههای نامرئی پدیدهها و مفاهیم میباشند به شرح کار برخی معمارانی که با تکیه بر این تفکر به فعالیت حرفهای پرداختند نظیر پیتر ایزنمن و بحث inbetween space فضای بینابین وی و مقوله مفصل بندی فضایی Articulation را که وی مطرح نمود و بر اساس آن نگرش خانههایی طراحی نمود که با عنوان خانههای تجربی مطرح میباشند و به تشریح ایدهها و طرحهای این دسته از اندیشمندان پرداختند. سپس به تشریح دیدگاههای رم کولهاس که ضد کلیشه میباشد پرداختند. 

-    موزه گوگن هایم بیل بائو کار فرنگ گری تشریح شد و به ایشان به واسطه دگرگون سازی قالبهای معماری گذشته ارج نهادند.

-   و برخی کارهای اریک موس و هرزوک معرفی و تحلیل شد.

            سپس به تشریح رویکردهای معماران اوانگارد در تغییر قالبهای شناخته شده در پروژههای متفاوت معماری پرداختند و در برابر این شلوغی و آشفتگی معماری معاصر جهان به نمونههای معماری می نی مالیستی پرداختند.

 

در ادامه صحبتهای دکتر دیبا، آقای مهندس یاری و سرکار خانم مهندس اردوبادی در رابطه با می نی مالیسم بحث نمودند و نمونههایی از کارهای هرزوک و تادائو اندو را ارائه نموده و در این رابطه این دیدگاه را با دیدگاههای مدرنیستی مقایسه نموده و در مورد ویژگیهای این تفکر بحث کردند.

 

            در ادامه با ارائه نمونه‌‌هایی از فعالیتهای حرفهای معماری در نقاط متفاوت دنیا با فرهنگهای متفاوت بر توجه به تفاوتهای فرهنگی در طرحهای معماری تأکید نمودند و معماری مردمی، بومی و محلی را با معماری رسمی در قالب مصادیق بسیار مقایسه نمودند.

 

در خاتمه جلسه با پرسش و پاسخ دانشجویان و بحث در رابطه با مباحث سخنرانی خاتمه یافت.

 

/ 4 نظر / 43 بازدید
عباسی

با سلام و خسته نباشید... از زحماتتون بابت وبلاگ پر بارتون تشکر ميکنم.و اينکه ميتونه به دانشجوها خيلی کمک کنه. اگه مطلبی درباره جيمز استرلينگ ارایه کنید خیلی خیلی ممنون میشم .با آرزوی موفقیت

کمال يوسف‌پور

سلام ... انعکاس مباحث اين نشستهای تخصصی اقدام بسيار جالب و مفيدی است ... خسته نباشيد. فقط چرا گزارش بعضی از نشستها ناقصه؟

وطن دوست

سلام وب لاگ خوبی است، اگر ممكن است به ساخت خانه هاي ازان قيمت و مقاون بر اساس الگوهاي جديد ساخت مسكن نيز اشاره نمائيد همچنين مطالبي در خصوص اينكه آيا الگوي ساخت مسكن در تهران و شهرهاي بزرگ و شهرهاي بندري و كويري بايد يكي باشد يا هر منطقه الگوي خاص خودش را دارد. از مطالب خوب شما نيز تشكر مي كنم. چنانچه مايل هستيد وب لاگ بنده را كه به مسائل توسعه اي كشور مي پردازد مشاهده فرمائيد. براي شما آرزوي موفقيت كامل دارم

آزاده شاهچراغی

جناب عباسی و جناب وطن دوست...از پيامتان متشکرم..سعی می کنم مطلب مرتبط را ارائه کنم.... آقای يوسف پور...در يکی - دو روز آينده فايل گزارش های ناقص را کامل می کنم.